Nederland Leest

Cadeau: ons 'Nederland Leest: Familiegeschiedenis' programma voor thuis

 

We stonden er klaar voor: Nederland Leest: Familiegeschiedenis. Met prachtige schrijversontmoetingen, lokale verhalen van het Westfries Archief en nog meer bijzondere activiteiten. Maar helaas loopt het anders: we kregen t emaken met een tweede tijdelijke coronasluiting en aanhoudende onzekerheid over wat de komende weken wel en niet mag.

Door corona loopt ook het contact met familie anders. Je kunt maar in klein gezelschap samenkomen. Of je ziet familieleden helemaal niet omdat ze veilig afstand willen houden. Omdat ons mooie programma belangrijker dan ooit voelt om op een bijzondere manier contact te houden, geven we het online cadeau. 

Op deze pagina vind je online activiteiten, leestips en oefeningen om aan de slag te gaan met jullie familieverhaal, volgens het oorspronkelijke programma. Alle informatie op deze pagina blijft beschikbaar tot en met januari, zodat je er in je eigen tempo mee aan de slag kunt.

Betrek je familie: bel, skype, e-mail, schrijf je familieleden en breng jullie verhaal samen in kaart. Maak een begin met jullie stamboom, haal anekdotes naar boven, zoek online naar informatie over jullie voorouders. Verzamel alles in een mooi plakboek of in een online omgeving. En vergeet niet verder te bouwen aan jullie familiegeschiedenis: wat leg jij nu vast voor later? 

Veel plezier!


Voor je aan het programma hieronder begint...

Voor de grote familieleden

Nederland Leest is de jaarlijkse leescampagne waar één boek centraal staat dat veel gesprekken losmaakt. Dit jaar is gekozen voor Het zwijgen van Maria Zachea: een ware familiegeschiedenis, geschreven door Judith Koelemeijer in 2001.

Een speciale heruitgave van het boek krijg je cadeau bij geselecteerde activiteiten van de Westfriese Bibliotheken:

  • Suzanna Jansen: Het Pauperparadijs
  • Lezingen/workshops van het Westfries Archief
  • Winacties op Facebookgroep De Westfriese Boekenclub

Je kunt je nog aanmelden voor deze activiteiten, dan houden we je op de hoogte hoe je (online) deel kunt nemen en hoe je alsnog aan het boek kunt komen.

Het geschenkboek is ook beschikbaar als e-book.

Facebookgroep

Sluit aan bij de Facebookgroep de Westfriese Boekenclub voor nog meer tips!

In deze groep geven we bovendien extra exemplaren weg van het cadeauboek van Judith Koelemeijer. Bijvoorbeeld als je je eigen leestip bij het thema Familiegeschiedenis deelt. 

In deze groep kun je ook laten weten wat je van dit project vindt en dat je een mooi verhaal hebt gevonden over je familie. 

Voor de junior familieleden

Nederland Leest heeft ook een junior editie, gericht op jeugd in de leeftijd van 10 tot 14 jaar, met het boek Dwars door de storm van Martine Letterie en Karlijn Stoffels. Op de juniorpagina geven we tips hoe kinderen aan de slag kunnen met familiegeschiedenis. Je vindt er ook de link naar het e-book.


Programma

1 november

Nederland Leest gaat van start!

 

Alleen of samen?

Bel, mail, skype en schrijf elkaar

We gaan op zoek naar onze familiegeschiedenis. Dat kun je alleen doen, of samen met je familieleden.

Hoe mooi is het om ook juist familieleden te betrekken die zich afzonderen vanwege corona? Genoeg gespreksstof voor de komende tijd!

De een wil bellen, de ander e-mailen, geef ieder de ruimte op eigen wijze bij te dragen. Hoe bijzonder is het om elkaar een brief te sturen? Scan het origineel in als je alles online wil verzamelen, zodat het persoonlijke handschrift bewaard blijft. 

Aan de slag

Wie wat bewaart die heeft wat

Hoe ga je de informatie bewaren die je de komende tijd verzamelt?

  • Bestel je een groot plakboek?
  • Open je een gezamenlijke Dropbox?
  • Zet je alles in een Word Document of een Powerpoint presentatie?
  • Weet je een andere manier?

Deel jouw tip in de Facebookgroep.


Ontmoet Raoul de Jong Online

Donderdag 5 november om 19:30 uur

Kijk het online interview terug waarin de jonge schrijver van jeudboeken vertelt over zijn familiegeschiedenis, het slavernijverleden en de kracht die hij haalt uit Surinaamse voorbeelden. 

Familiesaga

De medicijnman/jaguar

Op zijn 28ste ontmoet Raoul de Jong zijn Surinaamse vader voor het eerst. Ze praten hetzelfde, bewegen hetzelfde en geloven allebei in wonderen.

Raouls vader vertelt hem een verhaal dat blijft hangen: een van hun voorouders, een medicijnman, kon zichzelf transformeren in een jaguar.

Gegrepen door dit mysterie besluit Raoul op onderzoek te gaan in Suriname. 

Je leest het hele verhaal in zijn nieuwe boek Jaguarman. Een voorproefje hierop stond in 3PAK 2018

Raoul de Jong in onze collectie

Raoul de Jong Dagboek van een puber

Dertiger Raoul kijkt terug op zijn pupertijd, aan de hand van het dagboek dat hij toen schreef. Vanaf ca. 15 jaar.

Raoul de Jong De grootsheid van het al

Verslag door de Nederlandse danser en schrijver (1984- ) van een tocht te voet van Rotterdam naar zijn moeder in Marseille.

Aan de slag

Sterke familieverhalen

In elke familie gaan sterke verhalen rond.

Figuurlijk sterk: over heldhaftige daden die door de tijd waarschijnlijk een tikkie zijn aangedikt.

En letterlijk sterk: over een familielid dat zich bewezen heeft, een overwinning geboekt heeft, grote impact had op het verloop van jullie familiegeschiedenis.  

Welk sterke verhaal zoemt rond in jullie familie? Schrijf het op zodat het niet verloren gaat.

Tip: luister naar onze Powervrouw Podcasts ter inspiratie: verhalen over vrouwen uit West-Friesland, aangedragen door iemand die hen bewonderde.

 

Powervrouw Podcasts

Ontmoet Judith Koelemeijer Online

Donderdag 12 november om 19:30 uur

De schrijfster van het geschenkboek Het zwijgen van Maria Zachea vertelt over haar boek, over haar andere werk, over haar leven en de toekomst. Meld je aan om gratis live mee te luisteren, of kijk de opname hier later terug.

Interview met familie

12 ooms en tantes

Voor haar boek Het zwijgen van Maria Zachea interviewde de schrijfster haar 12 ooms en tantes. Aan de hand van hun herinneringen brengt ze in beeld hoe zij hun jeugdjaren hebben ervaren en de jarenlange mantelzorg voor hun moeder. Hoe goed kenden ze hun ouders? En hoe goed kennen ze elkaar? Door hun persoonlijke verhalen begrijp je de verschillende inzichten. 

Aan de slag

Wie kan jij interviewen?

Wie kun je vragen stellen in jouw familie om een breder beeld te krijgen van je familiegeschiedenis? Ooms, tantes, briers, zussen, ouders, neven, nichten... maar je kunt ook denken aan familievrienden. En kinderen hebben vaak weer andere ervaringen. 

Maak een lijstje van familieleden en bedenk wat je van ze wil weten. Houd het bij positieve verhalen, vermijd eventueel oud zeer... Neem contact met ze op en haal de mooie herinneringen op. 


Suzanna Jansen: Het Pauperparadijs

 

Woensdag 18 november 

Suzanna Jansen kan nu helaas niet naar de Bibliotheek Enkhuizen komen. Daarom delen we hier wat online troost rond haar boek Het Pauperparadijs en de bijbehorende theatervoorstelling in Veenhuizen die uitgesteld is naar 2021

In maart 2021 komt Suzanna Jansen alsnog naar Enkhuizen, maar dan zal ze vertellen over een ander boek, dat bij het thema van Boekenweek past: Wael.

Wil je op de hoogte blijven? Meld je aan voor onze maandelijkse nieuwsbrief

Nederlandse geschiedenis

Ontdekking van het Pauperparadijs

Tijdens haar zoektocht naar familiegeschiedenis, stuitte Suzanna Jansen op een stukje vrij onbekende Nederlandse geschiedenis: het 19e-eeuwse heropvoedingsproject van de overheid voor arme mensen. Zij werden naar de Drentse Veenkoloniën gestuurd om aan een nieuw leven te beginnen. Ze vond informatie in de archieven en via het Gevangenismuseum in Veenhuizen.

Dit boek gaat over veel meer families, wie weet zelfs over jouw voorouders... Zo werden veel inwoners uit de Randstad in Veenhuizen geplaatst, ze reisden via Noord-Holland met de boot over het Markermeer. Toen Veenhuizen op een andere manier ingericht werd, heeft de gevangenis op Oostereiland in Hoorn een groep recidivisten van Veenhuizen overgenomen. 

Geniet van de soundtrack van de theatervoorstelling:

Aan de slag

Check jouw link met het Pauperparadijs

Nee, jouw familie heeft hier niets mee te maken, anders had je er vast over gehoord... Is dat zo? Uit het verhaal van de schrijfster blijkt dat haar voorouders goed verborgen hielden dat ze een verleden hadden in Veenhuizen. De schaamte was groot, dus er werd niet over gesproken. 

Suzanna Jansen deelt tips op haar website om te onderzoeken of jouw familiegeschiedenis terug te leiden is naar Veenhuizen. Kijk eens of jouw familienaam voorkomt in de archieven. Het hoeft niet direct familie te zijn, maar het kan aanleiding geven om verder te spitten... 


Ontmoet Murat Isik Online

Donderdag 19 november om 19:30 uur

Schrijver Murat Isik, bekend van Wees Onzichtbaar, gaat in gesprek over zijn werk en zijn Zaza-Turkse familie. Murat Isik debuteerde in 2012 met Verloren Grond, maar brak in 2017 door met zijn roman Wees onzichtbaar. Meld je aan om gratis live mee te luisteren, of kijk de opname hier later terug. 

Over de grenzen

Eigen keuzes

In de roman Wees onzichtbaar vertelt Murat Isik het verhaal vertelt van een jongen die opgroeit in de Bijlmer. De jongen is van Zaza-Turkse afkomst, zijn vader is een tiran en hij wordt gepest op school. Toch weet hij zich te ontwikkelen tot een rechtenstudent. Het verhaal is gebaseerd op Murat Isiks eigen jeugd. 

 

Aan de slag

Familiewaarden

Ook als je deel uitmaakt van een gelukkige familie, zijn er factoren die bewust of onbewust jouw leven medebepalen. Denk bijvoorbeeld aan welzijn, gezondheid, culturele overtuigingen, geloof en persoonlijke waarden.

Kun je voorbeelden bedenken van zulke factoren, die de geschiedenis van jouw familie bepalen? Ze zijn belangrijk om te begrijpen waarom iets belangrijk is voor jouw familie.


Oorlogsschip in de familie

Vrijdag 20 november 

Peter Swart zou namens het Westfries Archief komen vertellen over het Westfriese oorlogsschip Huis te Warmelo, dat in 1715 verging in de Finse Golf. Het nog gave wrak werd een paar jaar geleden terug gevonden bij bodemonderzoek. 

We delen hier zo snel mogelijk een online alternatief voor deze lezing. 

Tot op de bodem

Wie was aan boord?

Aan boord van dit Westfriese oorlogschip bevonden zich 200 mannen, grotendeels afkomstig uit onze regio. Hun namen en herkomst zijn bekend, maar hoe vind je meer informatie? Peter Swart zoekt het uit tot op de bodem in archieven vol persoonlijke gegevens en bijzonderheden.

Aan de slag

Oorlogsschip in jouw familie?

Ligt jouw verleden in de Westfriese zeevaart? Dan is er best kans dat een van jouw voorouders meevoer op het fregat Huis te Warmelo. Je ontdekt het als je op zoek gaat naar je familie in het online Westfries Archief. En anders vind je er misschien sporen naar een heel ander verleden...

 

 


Roots in West-Friesland

Dinsdag 24 november

Een voormalige VOC-slaaf kwam terecht in Enkhuizen en stichtte daar een gezin. Jan de Bruin ontdekte dat hij een nakomeling is. Hij zou namens het Westfries Archief komen vertellen over zijn familiegeschiedenis en hoe hij dit heeft onderzocht. 

We delen hier zo snel mogelijk een online alternatief voor deze lezing.

VOC verleden

Ben jij er ook een van Valentijn?

Er lopen in West-Friesland heel wat nakomelingen van rond van deze voormalige VOC-slaaf: leden of afstammelingen van de familie Valentijn. Je achter-achter-achter-...-neef Jan de Bruin heeft onderzoek gedaan naar dit familieverhaal met persoonsgegevens en andere wetenswaardigheden uit de archieven.

 

Aan de slag

Jouw roots in West-Friesland

Ligt jouw verleden in West-Friesland? Grote kans dat je er iets over terug vindt in het Westfries Archief. Van huis uit kun je het online archief gratis doorzoeken. Zoek bijvoorbeeld eens op de naam, geboorteplaats of geboortedatum van je voorouders.


Ontmoet Susan Smit Online

Donderdag 26 november om 19:30 uur

Susan Smit schreef de historische roman Tropenbruid. Het Amsterdamse weesmeisje Anna reageert in 1907 op een advertentie waarin een ambtenaar in Nederlands-Indië een echtgenote zoekt. De schrijfster vertelt onder meer over hoe haar boek tot stand kwam. 

Meld je aan om gratis live mee te luisteren, of kijk de opname hier later terug. 

 

 

Stel je eens voor...

Feiten en cijfers in een sausje

Bij onderzoek naar het verleden komen we vooral feiten en cijfers tegen. Het gaat pas leven als ons er een voorstelling bij kunnen maken. Hoe moet het geweest zijn, hoe zag het eruit? In historische romans bouwen schrijvers een verhaal op rond de droge informatie. Als je je eigen leven wil optekenen in een verhaal, zoek dan informatie over levensverhalen schrijven, voor tips.

Tip: Luister naar onze podcasts uit het verleden. Historische figuren met sporen in West-Friesland vertellen hoe hun leven er toe uit zag in vergelijking met nu.

Aan de slag

Zie je het plaatje?

Kijk of je foto's kan vinden in archieven die te maken hebben met je familiegeschiedenis. Misschien zijn er nog oude foto's van je familie te vinden op zolder. Hoe zagen je voorouders er uit? Onder welke omstandigheden leefden zij? Wat voor historsiche momenten hebben ze meegemaakt? Lees boeken over ontwikkelingen die je voorouders hebben meegemaakt, om je een beeld te vormen. Kijk oook eens wat je kan vinden in oude kranten en tijdschriften, via de gratis online databank Delpher.


Wacht, je bent nog niet klaar!

Ook in december en januari gaan we aan de slag met familiegeschiedenis. Naast het verleden horen heden en toekomst er ook bij. Wat vind je nu belangrijk om voor later te bewaren? En hoe wil je dat doen? Houd deze pagina en de Facebookgroep in de gaten voor nieuwe programma onderdelen.